དགུན་དུས་བོད་ལྗོངས་སུ་གནས་སྐོར་དུ་ཡོང་མཁན་རིམ་བཞིན་ཇེ་མང་དུ་གྱུར། གྲོང་ཚོར་དགུན་ཁའི་གུང་གསེང་གི་གསབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་གཉེར་བ། མཚོ་སྔོན་གྱིས་ཆུ་བོ་དང་མཚོའི“གང་བྱུང་བཞིའི” གནད་དོན་756དག་ཐེར་བྱས་པ། བདེན་འཚོལ་དུས་དེབ་ཐོག་སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་གསུང་བཤད་གལ་ཆེན་ལོ་རྒྱུས་དངོས་གཙོ་རིང་ལུགས་རྒྱུན་འཁྱོངས་ཀྱིས་དེང་རབས་ཀྲུང་གོའི་མར་ཁེ་སི་རིང་ལུགས་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་མཐོ་ཚད་གསར་པ་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་གཏོད་དགོས་ཞེས་པ་སྤེལ་བ། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་སྲིད་གྲོས་སྐབས་བཅུ་གཅིག་པའི་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་གསུམ་པ་གཟབ་རྒྱས་ངང་འགོ་ཚུགས་པ། མང་ཚོགས་ཀྱི“མགྲིན་ཚབ་པ”ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡིན། “པེ་ཅིང་དུ་འཛོམས་པ”ཞེས་པའི་སྐབས་དང་པོའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐང་གའི་སྒྱུ་རྩལ་འགྲེམས་སྟོན་དང་འཛམ་གླིང་ཐང་གའི་སྒྱུ་རྩལ་ཚོགས་ཆེན་པེ་ཅིང་དུ་གཟབ་རྒྱས་ངང་སྤེལ་བ། 2019ལོའི་རྒྱལ་ཡོངས་ཕུལ་བྱུང་དགེ་རྒན་གྱི་གཟེངས་རྟགས་ཐོབ་མཁན་དགེ་རྒན་ལྷ་རྩེ་རྒྱལ། “ཕྱིར་སྐྱོད་དཀའ་བའི”དཀའ་གནད་བསལ་བས་མང་ཚོགས་ལ་སྟབས་བདེ་བྱུང་བ། མང་ཚོགས་ཚོའི་བདེ་ཐང་གི་སྲུང་སྐྱོང་པ།
ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བ། > མདུན་ཤོག > གསར་འགྱུར་མེ་ལོང་།
ཝུའུ་དབྱིང་ཅེས་སྒྱུར་བཅོས་ཟབ་གཏོང་སྐོར་ལ་བླང་བྱ་ཁག་6བཏོན་འདུག
ཚེས་2ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོ། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་སྒྱུར་བཅོས་ཟབ་གཏོང་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པ་དང་། ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་དུས་རབས་གསར་པའི་ཀྲུང་གོའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་
བྱ་གཞག་གཏོད་མཁན་སློབ་ཐོན་སློབ་མ་174ལ་ཁ་གསབ་སྒོར་ཁྲི་180སྤྲད་འདུག
མཐོ་སློབ་སློབ་ཐོན་སློབ་མ་སོགས་ན་གཞོན་ཚོགས་པའི་ལས་ཞུགས་ལས་གཏོད་ལ་སྐུལ་འདེད་བཏང་ནས་རྒྱ་ཆེའི་སློབ་ཐོན་སློབ་མའི་ལས་འཚོལ་ལས་གཏོད་ཀྱི་ཁུར་པོ་ཡང་དུ་གཏོང་བ་དང་།རང་བརྟེན་ལས་གཏོད་ལས་ཞུགས་ཀྱི་གོ་སྐབས་མང་དུ་
མཚོ་སྔོན་མཁའ་ལམ་དོ་དམ་ཡན་ལག་ཅུས་ཀྱི་སྤྱི་ལེ2000གི་ས་ཚིགས32ལ་སྐོར་སྐྱོད་ཞིབ་བཤེར་བྱས་ཏེ་མཁའ་ལམ་གྱི་འགྲུལ་བཞུད་ལ་སྲུང་སྐྱེལ་བྱས་པ།
ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བའི་འཕྲིན། རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་རིམས་ནད་སྔོན་འགོག་ཚོད་འཛིན་གྱི་དུས་བབ་རྒྱུན་མཐུད་ཇེ་ལེགས་སུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཐོན་སྐྱེད་དང་འཚོ་བའི་
བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་ཀྱིས་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ལྷན་གྱི་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པ།
ཟླ་3ཚེས་31ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོ། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་ཀྱིས་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ལྷན་གྱི་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ཏེ། སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་ཀྲུང་དབྱང་ཆབ་སྲིད་ཅུས་ཀྱི་ཚོགས་འདུ་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཉི་ཤུ་ཚོགས་པའི་འགོ་ཁྲིད་པའི་ཏོག་གསར་གློ་ཚད་ལ་
“སྣང་ཆེན་བཞི་དང་དགའ་ཞེན་བཞིའི”སྒྲོག་འགྲེལ་པ་འཕྲིན་ལས་ཀྱིས་ཐོག་མའི་བསམ་འདུན་མ་བརྗེད་པར་སྒྲོག་འགྲེལ་ཐད་ནུས་པ་འདོན་སྤེལ་བྱས་པ།
ད་ལོར་དགུང་གྲངས65ལ་སླེབས་པའི་འཕྲིན་ལས་ནི་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་ཁྲེང་ཀོན་ཆུས་པ་སྣམ་ཞོལ་སྡེ་ཁུལ་གྱི་མང་ཚོགས་ཕལ་བ་ཞིག་ཡིན་ཏེ། 2017 ལོར“སྣང་ཆེན་
ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་ཁྲོམ་ར་ལྟ་སྐུལ་དོ་དམ་ཅུས་ཀྱིས་གཙོ་གནད་ཁེ་ལས་ཀྱི་བཟའ་བཅའི་བདེ་འཇགས་ཀྱི་ལྟ་སྐུལ་མཛུབ་ཁྲིད་ལས་དོན་ལ་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ།
རིམས་ནད་སྔོན་འགོག་བྱེད་རིང་བཟའ་བཅའི་བདེ་འཇགས་ཀྱི་ལས་དོན་ཡག་པོ་བསྒྲུབ་ནས་ནུས་ལྡན་སྒོས་བཟའ་བཅའི་བདེ་འཇགས་ཀྱི་དོན་རྐྱེན་སྔོན་འགོག་
འགོ་འཛུགས་ས་གསར་པའི་ཐོག་ལངས་ནས་འོད་སྟོང་འཕྲོ་བའི་གྲུབ་འབྲས་སླར་ཡང་བཏོད་པ།
1959ལོར། བོད་ལ་གནམ་ས་བླ་འོག་ཏུ་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའི་འགྱུར་ལྡོག་ཕྱིན་པ་བརྒྱུད། བོད་ཀྱི་མི་རིགས་ཁག་གི་མི་དམངས་རྣམས་རང་ཁྱིམ་རང་བདག་བྱུང་ཡོད། ལོ་61ཚུན་དུ། བོད་ལ་འཕེལ་རྒྱས་མྱུར་པོ་བྱུང་ནས་བྱ་གཞག་ཁག་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་ཡར་ཐོན་བྱུང་ཡོད། ལྷག་དོན་དུ་ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་བཅོ་བརྒྱད་པ་འཚོགས་
ཝུའུ་དབྱིང་ཅེས་གཙོ་གནད་རྣམ་གྲངས་ལས་འགོ་བསྐྱར་འཛུགས་དང་ལས་འགོ་འཛུགས་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་བརྟག་ཞིབ་གནང་བ།
ཟླ་3ཚེས་30ཉིན། ལྗོངས་ཏང་ཨུད་ཀྱི་ཧྲུའུ་ཅི་དང་ཏོག་གསར་གློ་ཚད་རིམས་ནད་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་པའི་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་ལས་དོན་འགོ་ཁྲིད་ཚོགས་ཆུང་གི་ཙུའུ་ཀྲང་ཝུའུ་དབྱིང་ཅེས་ལྷ་སར་བོད་ལྗོངས་ཀྱིས་རིམས་ནད་སྔོན་འགོག་ཚོད་འཛིན་
ད་ལོའི་མཐོ་རྒྱུགས་ཟླ་གཅིག་ནར་འགྱངས་བྱས་པ།
ཀྲུང་གུང་ཀྲུང་དབྱང་དང་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གི་ཆོག་མཆན་ཐོབ་པ་བརྒྱུད། སྤྱི་ལོ་2020ལོའི་རྒྱལ་ཡོངས་མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭ་དཀྱུས་མའི་སློབ་མ་བསྡུ་བའི་ཡིག་རྒྱུགས་ཟླ་གཅིག་ནར་འགྱངས་བྱས་ཏེ། རྒྱུགས་སྤྲོད་པའི་དུས་ཚོད་ཟླ་7པའི་ཚེས་7ཉིན་ནས་ཚེས་8ཉིན་བར་གཏན་འཁེལ་བྱས་པ་རེད།ཡིག་རྒྱུགས་གཏོང་བའི་དུས་ཚོད་ཞིབ་ཕྲ་
བོད་དུ་དམངས་གཙོའི་བཅོས་སྒྱུར་བཏང་ནས་ལོ་ངོ61འཁོར་བ་སྟེ། ཞིང་འབྲོག་པའི་ལས་ཞུགས་གཞན་སྒྱུར་དང་འབབ་འཕར་ཕྱུག་འགྱུར་ལ་མུ་མཐུད་སྐུལ་འདེད་བཏང་བ།
ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བའི་འཕྲིན། ལོ་ངོ61གོང་དུ། ཀྲུང་གོ་གུང་ཁྲན་ཏང་གི་འགོ་ཁྲིད་འོག་བོད་ལ་དམངས་གཙོའི་བཅོས་སྒྱུར་བཏང་པ་དེས་བོད་རྙིང་པའི་ཆོས་སྲིད་
ཝུའུ་དབྱིང་ཅེས་གཙོ་གནད་རྣམ་གྲངས་སྐྲུན་ཚུལ་ལ་བརྟག་ཞིབ་གནང་བ།
ཚེས་30ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོ། ལྗོངས་ཏང་ཨུད་ཀྱི་ཧྲུའུ་ཅི་དང་། ཏོག་གསར་གློ་ཚད་རིམས་ནད་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་པའི་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་ལས་དོན་འགོ་ཁྲིད་ཚོགས་ཆུང་གི་ཙུའུ་ཀྲང་ཝུའུ་དབྱིང་ཅེས་ལྷ་སར་བོད་ལྗོངས་ཀྱིས་རིམས་ནད་སྔོན་འགོག་ཚོད་
ཏང་གི་བཀའ་དྲིན་མཚོ་ལས་ཟབ།
ལྷོ་ཁ་གྲོང་ཁྱེར་རྒྱ་ཚ་རྫོང་ར་ཀོ་གྲོང་ཚོའི་ལོ་109ལ་སླེབས་པའི་གྲོང་མི་བསོད་ནམས་སྒྲོལ་མས་གངས་ལྗོངས་ས་མཐོའི་ལོ་རྒྱུས་འགྱུར་ལྡོག་གི་བདེན་དཔང་བྱེད་ཅིང་། ཁོང་འཇིག་རྟེན་འདིར་སླེབས་པ་ནས་བཟུང་ཞིང་བྲན་ཞིག་ཡིན་པའི་ངོས་ནས་དུས་རབས་ཕྱེད་ཀ་ཙམ་དཀའ་སྡུག་གི་འཚོ་བ་སྐྱེལ་དགོས་བྱུང་ཡོད། དམངས་གཙོའི་
སི་ཁྲོན་ལི་ཐང་རྫོང་དུ་རིམས་ནད་འགོག་པར་ལྷོད་གཡེང་མ་བཏང་བར་སྡོང་འཛུགས་ནགས་སྐྲུན་བྱེད་པ།
ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བའི་འཕྲིན། ཟླ་3ཚེས་28ཉིན། “ང་ནི་ཏང་ཡོན་ཡིན་ལ་དམག་ཁོངས་ནས་ཕྱིར་ལོག་པའི་དམག་མི་ཡང་ཡིན་པས། སྡོང་འཛུགས་ནགས་སྐྲུན་གྱི་བྱེད་སྒོའི་ནང་ཞུགས་ནས་ང་ཚོའི་གངས་ལྗོངས་ས་མཐོའི་རྣམ་པ་སྔར་ལས་ཇེ་
སང་ཉིན་ནས་ལྷ་སའི་དགོན་སྡེ་ཁག་གཅིག་སྒོ་འབྱེད་རྒྱུ་རེད་འདུག
སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་གལ་ཆེའི་གསུང་བཤད་དང་མཛུབ་སྟོན་གྱི་དགོངས་དོན་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་གཏིང་ཟབ་དང་།ལྗོངས་ཏང་ཨུད་དང་ལྷ་ས་གྲོང་ཨུད་ཀྱི་བཀའ་བཀོད་གསར་པ་དང་རེ་བ་གསར་པ་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་བྱ་ཆེད།ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱིས་གྲོང་ཁྱེར་ཡོངས་ཀྱི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་
ད་ལོ་དགུང་ལོ་109ལ་ཕེབས་པའི་ཁོང་གིས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དཔང་པོ་བྱེད།
ལྷོ་ཁ་གྲོང་ཁྱེར་རྒྱ་ཚ་རྫོང་དུ་སླར་ཡང་ཁམ་བུའི་མེ་ཏོག་གི་འདབ་བརྒྱ་ལྷུག་པོར་གྲོལ་བའི་དུས་ཚིགས་འཆར་ཞིང་། ད་ལོ་དགུང་ལོ་109ལ་ཕེབས་པའི་ར་ཀོ་གྲོང་ཚོའི་གྲོང་མི་བསོད་ནམས་སྒྲོལ་མ་རང་ཁྱིམ་གྱི་སྒོ་རའི་ནང་བསྡད་ཡོད། སྔོན་ཆད་གྲོགས་མེད་ཁེར་རྐྱང་ཡིན་པའི་ཁོང་ད་ཆ་བུ་ཕྲུག་དང་ཚ་བོ་ཚ་མོ་དང་མཉམ་དུ་བདེ་སྐྱིད་
3•28ཉིན་མོར་བོད་ཀྱི་ས་ཆ་ཁག་ནས་རྟེན་འབྲེལ་འདི་ལྟར་ཞུས་འདུག
བོད་ཀྱི་ཞིང་བྲན་ཁྲི་ཚོ་བརྒྱར་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ་ནས་ལོ་61འཁོར་བར་དྲན་གསོ་ཞུ་ཆེད། བོད་ཀྱི་ཞིང་བྲན་ཁྲི་ཚོ་བརྒྱར་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ་པའི་དྲན་གསོ་ཁང་གི་དྲ་ཐོག་འགྲེམས་ཁང་རྒྱ་ཆེའི་དྲ་གྲོགས་ལ་སྒོ་མོ་ཕྱེ་བ་དང་། ཟླ་3ཚེས་28ཉིན་གྱི་ཐོ་རེངས་བར་རྡེབ་གྲངས་ཁྲི་50ལྷག་ཙམ་ཟིན་ཡོད། ད་ཐེངས་ཀྱི་འགྲེམས་སྟོན་གྱིས་
དོན་གྲུབ་དང་རྒྱལ་དར་170ཡི་གཏམ་རྒྱུད།
ལྷོ་ཁ་གྲོང་ཁྱེར་མཚོ་སྨད་རྫོང་གྲི་གུ་གྲོང་རྡལ་སྒྲུབ་སྡེ་གྲོང་ཚོའི་ཏང་ཡོན་རྒན་གྲས་དོན་གྲུབ་ཀྱིས“གུང་ཁྲན་ཏང་མེད་ན་ཀྲུང་གོ་གསར་པ་མེད་པ་དང་། གུང་ཁྲན་ཏང་གིས་ང་ཚོར་ཡར་ལངས་བཅིངས་འགྲོལ་བཏང་ནས་རང་ཁྱིམ་རང་བདག་ཐོབ་བྱུང་། རྒྱལ་ཁབ་ཡོད་ན་གཞི་ནས་ཁྱིམ་ཚང་ཡོད་པ་དང་། ཏང་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བཀའ་
ཆེ་དགྲ་ལྷས་གནང་བའི་བརྙན་འཕྲིན་གསུང་བཤད།
ཆེ་དགྲ་ལྷས་བསྟན་དོན། ལོ་61གོང་གི་དེ་རིང་ནི་བོད་གསར་རྙིང་གི་དབྱེ་མཚམས་ཞིག་རེད། རླབས་ཆེན་གྱི་ཀྲུང་གོ་གུང་ཁྲན་ཏང་གི་འགོ་ཁྲིད་འོག བོད་ཀྱི་དམངས་གཙོའི་བཅོས་སྒྱུར་གྱིས་བོད་རྙིང་པའི་ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་བཀས་བཀོད་རྒྱུད་འཛིན་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་རྩ་མེད་དུ་བཏང་ནས། འཛམ་གླིང་གི་ཡང་རྩེར་དུས་
རླབས་ཆེན་འཕོ་འགྱུར་བློ་ལ་བརྟན་པོར་ངེས་ནས་ཐུན་མོང་ཐོག་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་འབྱུང་འགྱུར་གཏོད་དགོས།
དཔྱིད་དཔལ་སྒེག་མོའི་མཚར་སྡུག་ངོམས་པའི་དུས་བཟང་འདིར་བོད་ལ་དམངས་གཙོའི་བཅོས་སྒྱུར་བྱས་ནས་ལོ་61འཁོར་བའི་ཉིན་མོ་དེ་སླེབས་ཤིང་། ལོ་61གོང་གི་དེ་རིང་ནི་བོད་ས་གནས་དང་བོད་ཀྱི་མི་རིགས་ཁག་གི་མི་དམངས་ཀྱི་ངོས་ནས་
དུད་ཚང་དབུལ་པོ་གཅིག་ཀྱང་མ་ལུས་པ་བྱས་པ།
འདི་ལོ་ལོ་69སླེབས་པའི་གྲུང་པ་དེ་སྔོན་ཐེམ་ཐོག་གྲོང་རྡལ་ཡར་གྲོང་གྲོང་ཚོའི་རི་སྐེད་དུ་སྡོད་པ་དང་། འབར་རི་འབུར་རིའི་ས་རྡོའི་ལམ་ཆུང་དེ་ཕྱི་རོལ་དང་འབྲེལ་བ་བྱེད་པའི་ལམ་བུ་ཉག་ཅིག་དེ་རེད། “གངས་བབ་དུས་ཐོག་ཁ་རྡིབ་པ་དང་ཐིགས་པ་རྒྱག་དོགས་ཀྱི་སེམས་ཁྲལ་བྱེད་དགོས་པས། འཚོ་བར་སྟབས་བདེ་ཅི་ཡང་མེད་