གནས་མཆོག་ལྷ་སར་མཐུན་སྒྲིལ་མེ་ཏོག་རབ་ཏུ་བཞད་། ཆོས་དབྱིངས་སྐྱིད་ཀྱིས་ཡང་རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲན་སྡུར་ལས་ཨང་དང་པོ་བླངས། ཀྲུང་གོའི་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ཡིག་སྒྱུར་ཅུས་ཀྱིས་བོད་ཡིག་རིག་ནུས་ཡིག་སྒྱུར་མཉེན་ཆས་ཁྱབ་སྤེལ་ཚོགས་འདུ་སྤོས་ལྡན་གྲོང་དུ་འཚོགས་པ། ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དགུ་པའི་དགོངས་དོན་མཛུབ་ཁྲིད་དུ་བྱས་ཏེ། ཆོས་ལུགས་དང་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་གཉིས་འཚམ་མཐུན་ཡོང་པ་བྱ་དགོས། ནུབ་བྱང་དགེ་འོས་སློབ་ཆེན་གྱིས་དགེ་འོས་སློབ་མ་བགྲང་ལས་འདས་པ་བསྐྱངས་པ། གཞིས་རྩེ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་གཞུང་ལམ་ཐོག་རླངས་འཁོར་ཤར་གཏོང་ཐུབ་ཚད་སྤྱི་ལེ་ཁྲི་1.7ཟིན་པ། ལོ་རྒྱུས་ཡུན་རིང་ལྡན་པའི་ཞོ་ལེགས་ཀྱི་བོད་ཤོག བོད་ལྗོངས་གཞིས་རྩེས་གླུ་ལེན་གར་འཁྲབ་ཀྱིས་གནམ་ལོ་གསར་པ་བསུ་བ། ལྕགས་ལམ་སྡེ་ཁག་གིས་སྦྲེལ་མཐུད་དྲ་བ་བརྒྱུད་ནས་ཟས་རིགས་མངག་ཉོའི་ཞབས་ཞུ་རིམ་སྤོར་བྱས་ཏེ། མེ་འཁོར་མ་བསྐོར་གོང་གི་ཆུ་ཚོད་གཅིག་གི་སྔོན་དུ་མངག་ཉོ་བྱས་ཆོག་པ། ལྷ་སའི་ཚོགས་འདུ་གཉིས། ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་མི་དམངས་འཐུས་ཚོགས་སྐབས་བཅུ་གཅིག་པའི་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་གསུམ་པར་གྲོས་གཞི་106འབྱོར།
ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བ། > མདུན་ཤོག > གསར་འགྱུར་མེ་ལོང་།
ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་སྣེའུ་ཁུལ་གསར་པས་ཞབས་ཞུ་གསར་གཏོད་བྱས་ནས་འཛམ་གླིང་གི་ཚད་མཐོའི་གསར་གཏོད་པའི་གནས་མཆོག་བསྐྲུན་པ།
ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བའི་འཕྲིན། སྐད་གདངས་ལྷོད་དགོས་ལ། བརྩེ་དུང་གི་ལམ་ནས་སྒྲ་སྦྱོར་དགོས། དེ་མིན་ཚེ་སྤྱིར་བཏང་གི་བརྩམས་ཆོས་དང་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་སྲིད། ཅེས་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་སྣེའུ་ཁུལ་གསར་པའི་ལས་གཏོད་ཀུང་སི་ག་གེ་མོའི་
བོད་ལྗོངས་སུ་ཆུ་ཚོད་24རིང་གི་རང་འདེམས་ཁྲལ་གཉེར་ཞབས་ཞུ་ཡོངས་ཁྱབ་ཏུ་སྤྱོད་འགོ་ཚུགས།
ཉེ་ཆར་ཉིང་ཁྲིའི་པའོ་ལི་ཡུལ་སྐོར་འཕེལ་རྒྱས་ཚད་ཡོད་ཀུང་སིའི་ཐང་ཧྭ་ཡིས་ཆུ་ཚོད་24རིང་གི་རང་འདེམས་ཁྲལ་གཉེར་ཞབས་ཞུ་སྟབས་བདེ་གང་འདྲ་ཡིན་མིན་སེམས་ཀྱིས་གསལ་བོ་ཚོར། ཁོང་གི་སྐད་ཆ་ལྟར་བཤད་ན།“ལས་ཆོད་མཐོ་ཞིང་དུས་
༼ བོད་ཀྱི་ལྷ་རིས་སྒྱུ་རྩལ ༽ ཞེས་པ་ཁཱ་ན་ཏའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་གློག་བརྙན་དུས་སྟོན་དུ་ཚུད།
སྤྱི་ཟླ་༦པའི་ཚེས་༡༥ཉིན། སྐབས་དྲུག་པའི་ཁ་ན་ཏ་ཝུན་ཀོ་ཧྭ་རྒྱལ་སྤྱིའི་གློག་བརྙན་དུས་སྟོན་ལ་ཚུད་པའི་ཆེས་མཇུག་མཐའི་བརྩམས་ཆོས་ཀྱི་ཐོ་ཡིག་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་ལས་ཤེས་གསལ་ལྟར་ན། བོད་ཀྱི་ན་གཞོན་འཁྲབ་ཁྲིད་པ་བུན་ཁྲང་ཚེ
མཚོ་སྔོན་དུ་རིན་ཐང་སྒོར་དུང་ཕྱུར་༢༠༠༠ལྷག་ཟིན་པའི་གཏེར་ཁ་རྙེད་པ།
གསར་འགོད་པས་སྤྱི་ཟླ་༦ཚེས་༡༩ཉིན་མཚོ་སྔོན་ས་གཤིས་གཏེར་ཐོན་ལས་ཁུངས་ནས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བ་ལྟར་ན། འབྲི་ཆུའི་ཆུ་མགོའི་ཆུ་དམར་ས་ཁུལ་དུ་ཞ་ཉེ་དང་ཏི་ཚའི་གཏེར་ཁ་ཆེན་པོ་ཞིག་གསར་དུ་རྙེད་ཡོད་ཅིང་།གཏེར་ཁ་དེར་ཡོད་པའི་ཞ
བོད་ཀྱི་ཐང་གའི་(ཀརྨ་སྒར་བྲིས)རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་ཚབ་བྱེད་རྒྱུན་འཛིན་པ་དགའ་བདེས་“རང་ཉིད་ཀྱིས་གང་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་གཞན་ལ་ཁྲིད་ངེས་ཡིན”ཞེས་གསུངས།
བོད་ལྗོངས་ཆབ་མདོ་གྲོང་ཁྱེར་ནས་བར་ཐག་སྤྱི་ལེ་70ལྷག་གི་མཚམས་ན་ཀརྨ་ཤང་ཡོད་ཅིང་། དེ་ནི་བོད་ཀྱི་ཤར་ཕྱོགས་སུ་ལོ་རྒྱུས་ཡུན་རིང་ལྡན་པའི་ཀརྨ་བཀའ་
སློབ་གྲྭ་དང་ཁེ་ལས་མཉམ་འབྲེལ། ཐོན་ཁུངས་སྤུས་ལེགས་མཉམ་སྒྲིག་བྱས་ཏེ་བོད་ལྗོངས་ཀྱི་དངུལ་རྩའི་ལས་དོན་གྱི་འཕེལ་རྒྱས་ལ་རམ་འདེགས་བྱེད།
ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བའི་འཕྲིན། ཉེ་ཆར། བོད་ལྗོངས་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་དང་ཀྲུང་གོའི་མི་དམངས་དངུལ་ཁང་ལྷ་ས་ཉིང་ལག་དངུལ་ཁང་དབར་འཐབ་ཇུས་
གྲོན་ཆུང་བསྲི་ཚགས་བྱེད་མཁན་ཁྱིམ་འཛིན་མ་ཚེ་གཡང་།
རྒན་མོ་ཚེ་གཡང་ལ་གོམས་གཤིས་ཤིག་ཡོད་པ་ནི་ཕྲུ་གུ་ཚོ་དང་མཉམ་དུ་འཚོ་བའི་འགྲོ་གྲོན་རྩིས་རྒྱག་རྒྱུར་དགའ་པོ་ཡོད་པ་དེ་རེད། ཉིན་འགའ་ཤས་ནང་བུའི་མནའ་མས་ཁོང་ལ་ཁྱིམ་གྱི་དངུལ་དང་འབྲུ་རིགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཞུ་བ་དང་ལྷག་པར
ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་ཁྲའོ་ཞན་ངལ་རྩོལ་ཏང་གི་ཨུ་ཡོན་ཀྲང་ཅིན་ཀྲིན་ཨིན་དང་གྲོས་མོལ་མཛད།
ཞིན་ཧྭ་གསར་འགྱུར་ཁང་གི་གློག་འཕྲིན་ལྟར། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་ཚེས19ཉིན་ཉིན་དེར་པེ་ཅིན་ལ་ཀྲུང་གོར་འཚམས་འདྲིར་ཐོན་པའི་ཁྲའོ་ཞན་ངལ་རྩོལ་ཏང་གི་ཨུ་ཡོན་ཀྲང་། རྒྱལ་སྲིད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཨུ་ཡོན་ཀྲང་ཅིན་ཀྲིན་
སྒེར་ཁྲལ་སྡུད་ཚད་ཟླ་རེར་སྒོར་5000ནས་དབྱེ་རྒྱུ་ཡིན་པར་ནོར་སྲིད་པུའུ་ཡི་འགྲེལ་བཤད་གསར་ཤོས་གནང་།
ཀུན་གྱིས་དོ་ཁུར་ཆེན་པོ་བྱེད་པའི་མི་སྒེར་ཐོབ་ཁྲལ་གྱི་བཅའ་ཁྲིམས་བཟོ་བཅོས་འཆར་ཟིན་དེ་ཚེས་19ཉིན་སྐབས་བཅུ་གསུམ་པའི་རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་འཐུས་ཚོགས་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་གསུམ་པའི་ཐོག་གྲོས་ཞིབ་
《ཨ་ཁུ་སྟོན་པ》ཞེས་པའི་བོད་སྐད་པར་གཞི་བོད་སྐད་འཕྲིན་ལམ་ཐོག་ཐོག་མར་བསྟན་པ།
གསར་འགོད་པར་བོད་ལྗོངས་ཐན་ལི་དཔལ་འབྱོར་རིག་གནས་སྨྱན་སྦྱོར་ཚོགས་པ་ནས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བར། ཚོགས་པ་དེས་བཟོས་པའི་བོད་རྒྱ་སྐད་ཡིག་གཉིས་ཀྱི་མི
བོད་ལུགས་གསོ་རིག་གི་སློབ་མ་10ལ་ནད་ཐོག་གསོ་རིག་གི་རབ་འབྱམས་པའི་སློབ་གནས་ཐོག་མར་སྤྲད་པ།
བོད་ལྗོངས་གསོ་རིག་སློབ་གླིང་གིས་གསོ་སྐྱོང་བྱས་པའི་རབ་འབྱམས་པའི་ཞིབ་འཇུག་སློབ་མ་30མིག་སྔར་དཔྱད་རྩོམ་རྩོད་ལན་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་ནས་སློབ་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཁྲོད་ཆེད་ལས་དེའི་སློབ་གནས་ཀྱི་ཞིབ་འཇུག་སློབ་མ་10ལ་ནད་ཐོག་གསོ
《ཁ་བ་དཀར་པོའི་ལོ་རྒྱུས་རྫེས་ཤུལ་དང་འཇོལ་རྫོང་གི་རིག་དངོས་གཅེས་བཏུས》ཞེས་པ་དཔེ་སྐྲུན་འགྲེམ་སྤེལ་བྱས།
ཉེ་ཆར། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་ཁ་བ་དཀར་པོའི་དཔེ་ཚོགས《ཁ་བ་དཀར་པོའི་ལོ་རྒྱུས་རྗེས་ཤུལ---འཇོལ་རྫོང་གི་རིག་དངོས་གཅེས་བཏུས》ཞེས་པ་དངོས་སུ་དཔེ་སྐྲུན་འགྲེམ་སྤེལ་བྱས།《ཁ་བ་དཀར་པོའི་ལོ་རྒྱུས་རྗེས་ཤུལ---འཇོལ་རྫོང་གི་
ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་གླེང་བ།
ཀྲུང་དབྱང་རླུང་འཕྲིན་ལས་ཁུངས་ནས་སྤེལ་བའི་གནས་ཚུལ། སྤྱི་ཚེས་༡༨ཉིན་ནི་སྣྲོན་ཟླའི་ཚེས་ལྔའི་དུས་ཆེན་ཡིན་པ་དང་། ཀྲུང་གོའི་སྲོལ་རྒྱུན་གོམས་སྲོལ་ཁྲོད། འབྲུག་གྲུ་གཏོང་བ་དང་། འབྲས་ཆན་ཟ་བ། བྲག་སྤོས་ཀྱི་ཁུ་བས་གཟུགས་པོ་འཁྲུ་བ་སོགས་ནི་སྣྲོན་ཟླའི་ཚེས་ལྔའི་དུས་ཆེན་གྱི་མཚོན་རྟགས་གཙོ་བོ་ཡིན་པ་རེད། སྤྱི་ལོ་
【སྒྱུར་བཅོས་དང་དྲན་ཐོ།】ཐེམ་ཐོ་དེ་“ཞིང་དུད་ནས་ཞིང་དུད་མིན་པར་བསྒྱུར་བ”ནས་“ཞིང་དུད་མིན་པ་ནས་ཞིང་དུད་དུ་བསྒྱུར་བ།”
དེ་ཡང་ལོ་དེར་ང་ཚོ་ཞིང་གྲོང་དུ་མངགས་ནས་དམངས་སྒྲུབ་དགེ་རྒན་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ། ཞིང་པ་བགྲེས་སོང་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ཕངས་སེམས་ཆེན་པོས་ང་ཚོར་“ཁྱོད་ཚོ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བྱིས་པ་དག་གྲོང་གསེབ་ལ་སྡུག་མྱོང་དུ་ཡོང་རྒྱུ་ཅི་ལྟར་དྲན་པ་ཡིན་
ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་མལ་གྲོ་གུང་དཀར་རྫོང་གིས་ནུས་ཤུགས་ཡོད་རྒུས་“ལྗང་མདོག་གཏེར་རི་”བསྐྲུན།
ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བའི་འཕྲིན། ཟླ་6པའི་ཚེས་12ཉིན། གསར་འགོད་པས་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་ནགས་ལས་ཅུས་ནས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་གསལ། ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་མལ་གྲོ་གུང་དཀར་རྫོང་གིས་ནུས་ཤུགས་ཡོད་རྒུས་“ལྗང་མདོག་གཏེར་རི་”བསྐྲུན་བཞིན་ཡོད་
ལི་ཐང་གི་འབྲོག་པས་རྩྭ་སོན་གཏོར་འདེབས་བྱས་ནས་སྐྱེ་ཁམས་ལེགས་བཅོས་བྱས་པ།
མིག་སྔར་ས་མཐོ་ཞིང་གྲང་ངར་ཆེ་བའི་འབྲོག་ཁུལ་དུ་རྩྭ་བཏབ་པའི་དུས་ཚིགས་ཡིན་པས། ཟླ་6ཚེས་8ཉིན་ལི་ཐང་རྫོང་ཚེ་མགོན་ཤང་ཁྲ་ཁ་གྲོང་ཚོར་མུའུ་300ལྷག་ཙམ་གྱི་སྔོ་ཁེབས་སླར་གསོ་བྱེད་དགོས་པའི་རྩྭ་ཐང་དུ། ས་གནས་དེ་གའི་བོད་རིགས་
ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་ཧྲན་ཏུང་ཡན་ཐའེ་ཡི་བྱ་བར་རྟོག་ཞིབ་གནང་།
ཟླ6པའི་ཚེས13ཉིན། ཀྲུང་གུང་ཀྲུང་དབྱང་གི་སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅིའམ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི། ཀྲུང་དབྱང་དམག་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་ཞི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་ཧྲན་ཏུང་ཡན་ཐའེ་ཡི་བྱ་བར་རྟོག་ཞིབ་གནང་། འདི་ནི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་ཝན་ཧྭ་ཡན་ཐའེ་བཟོ་ལས་གླིང་གི་ལས་བཟོ་བར་ཐུག་འཕྲད་གནང་བཞིན་པའི་ཚུལ་རེད། ཟླ6པའི་
མི་རིགས་རིག་གནས་ཕོ་བྲང་དུ་རྒྱ་བོད་ཡིག་གཟུགས་རི་མོའི་སྒྱུ་རྩལ་འགྲེམས་སྟོན་ལ་ལྟ་བ།
ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བའི་འཕྲིན། ཟླ་6ཚེས་12ཉིན། “དུས་རབས་གསར་པར་བསྐྱོད་པ། —— རྒྱ་བོད་ཡིག་གཟུགས་རི་མོའི་སྒྱུ་རྩལ་བརྩམས་ཆོས་དགེ་སྒྲུབ་སྤྱི་ཕན་འགྲེམས་སྟོན་ཆེན་མོ་”དེ་མི་རིགས་རིག་གནས་ཕོ་བྲང་དུ་འགོ་ཚུགས། འགྲེམས་
ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་སྙེ་མོ་རྫོང་གིས“དེང་རབས་སྙེ་མོ་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་གོམ་སྟབས་གསུམ”གྱི་སྤྱིའི་བཀོད་པ་འཆར་འགོད་བྱས་པ།
ཉེ་བའི་ལོ་ཤས་རིང་སྙེ་མོ་རྫོང་གིས་བོད་བྱའི་ཐོན་ལས་ཅན་གྱི་འཕེལ་རྒྱས་ལ་སྐུལ་འདེད་ཤུགས་ཆེན་བཏང་སྟེ“ལོ་ལྔར་ཁྲི་བཅུའི་འདུ་འགོད”ལག་ལེན་བསྟར་བ་དང“ཁེ་ལས་དང་ཞིང་འབྲོག་པའི་ཁེ་ཕན་གཅིག་མཐུན་འདུས་གྲུབ་ཟུང་འབྲེལ”གྱི་
ལོ་སྨད་ལ་འགྲོ་སོང་འགའ་ཞིག་མི་དགོས་པར་བཟོ་རྒྱུ་ཡིན་ལ། ཡོང་སྒོ་འགའ་ཞིག་འཕར་སྣོན་བྱེད་རྒྱུ་རེད།
ཟླ་4པའི་ཚེས་4ཉིན་འཚོགས་པའི་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གི་རྒྱུན་ལས་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ནན་གྱིས་བསྟན་དོན། ཟླ་7པའི་ཚེས་1ཉིན་ནས་བཟུང་“འཁྱམ་སྤྱད་གླའི”བཞུར་ཚད་མེད་པར་བཟོ་བ་དང་། ད་ལོའི་བཞུར་ཚད་ཀྱི་གྲོན་དངུལ་ཆག་ཚད་30%ཡན་