ལི་ཁེ་ཆང་གིས་ཨོ་སི་ཁྲུ་རི་ཡའི་ཙུང་ལི་ཁུའུ་ཨར་ཚི་དང་གྲོས་མོལ་མཛད། པདྨ་ཚེ་བརྟན་དང་ཁོའི《ལག་དམར》ཅེས་པའི་གློག་བརྙན་དེ་རྒྱལ་ཡོངས་ནས་དངོས་སུ་བསྟན། འཛམ་གླིང་ཐོག་གི་ས་བབ་མཐོ་ཤོས་ཀྱི་ཕུག་ལམ་རིང་ཤོས་སུ་རླངས་འཁོར་ཤར་གཏོང་ཐུབ་པ། སྐབས་གཉིས་པའི་རྒྱུད་གཅིག་ལམ་གཅིག་གི་རྒྱལ་སྤྱིའི་མཉམ་ལས་མཐོ་རིམ་གླེང་སྟེགས་ཀྱི་སྒྲོག་སྒོར་དབུ་ཚོགས་འཚོགས་པ་དང་། ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་གཙོ་སྐྱོང་གནང་བ་མ་ཟད་ཤིས་ཚིག་གནང་བ། ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་དབྱི་ཊ་ལིའི་ཙུང་ལི་ཁུང་ཐེ་དང་མཇལ་འཛོམས་གནང་བ། “རྒྱུད་གཅིག་ལམ་གཅིག”གི་སྐོར་གླེང་སྐབས་བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་ཀྱིས་ཅི་ཟེར་རམ། བོད་ལྗོངས་ཀྱི་དགེ་འདུན་པ་བཅུ་གཉིས་ལ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་དགེ་ལུགས་པའི་ཆེས་མཐོའི་མཚན་གནས་དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པ་ཐོབ། ཁྲུང་ཆིང་གྲོང་ཁྱེར་ཝན་ཀྲོའུ་ཁུལ་འབྲི་ཆུའི་ཟམ་ཆེན་གཉིས་པའི་སྟེང་བགྲོད་པའི་སྤྱི་སྤྱོད་རླངས་འཁོར་ཞིག་འབྲི་ཆུའི་ནང་དུ་ལྷུང་བ། མཚོ་སྔོན་གོར་མོ་གྲོང་ཁྱེར་འབྲི་ཆུའི་ཆུ་འགོ་གྲོང་ཚོར་ཕར་རོགས་ཚུར་གཅེས་ཀྱིས་བདེ་སྐྱིད་ལྡན་པའི་འཚོ་བ་སྐྱེལ་བ། དཔལ་དགེའི་ཆུ་བསྐྱིལ་མཚེའུའི་འཕྲིན་གསར།
ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བ། > གསོ་རིག > བོད་སྨན་ཁང་།
བོད་ཀྱིས་བོད་ལུགས་གསོ་རིག་གི་བདེ་ཐང་ཐོན་ལས་ཆེན་པོ་འཕེལ་རྒྱས་མགྱོགས་སུ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་པ།
བོད་ཀྱི་སྡེ་ཚན་མང་པོས་ཉིན་ཤས་གོང་མཉམ་འབྲེལ་ཐོག《བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་གསོ་རིག་བཟོ་ལས་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་འཆར་འགོད(2017—2025ལོ)》བཏོན་ནས་ཀྲུང་ལུགས(བོད་ལུགས)སྨན་རྫས་གོང་འཕེལ་ཤུགས་ཆེན་བཏང་སྟེ་གསོ་རིག་གི་བདེ་ཐང་ཐོན་ལས་ཆེན་པོ་གོང་འཕེལ་ཧུར་ཐག་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཁ་གསལ་བཟོས་ཤིང་། 2025ལོར་སླེབས་སྐབས་ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་བོད་སྨན་རྒྱུ་ཆ་ཚད་ལྡན་ཅན་གྱི་འདེབས་འཛུགས་རྟེན་གཞིའི་རྒྱ་ཁྱོན་མུའུ་ཁྲི་3ཡན་ཟིན་རྒྱུ་དང་། གསོ་རིག་བཟོ་ལས་ཀྱི་ཐོན་རྫས་རིན་ཐང་ལོར་ཆ་སྙོམས་འཕར་ཚད་12%ཡན་རྒྱུན་འཁྱོངས་ཐུབ་རྒྱུ་རེད།
རིན་ཆེན་གྲང་སྦྱོར།
ལུས་སྟོབས་གསོ་བའི་སྨན་གྱི་སྡེ་ཚན།
སྨན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་ལྟ་ན་སྡུག་པའི་ཞལ་ཡས་ཁང་།
ངོས་འཛིན་རྟགས་ཀྱི་རྩ་བ།
སྨན་གྱི་སྡེ་ཚན་ཚ་བ་ཐུན་མོང་སྤྱི་འཛོམས་ཀྱི་ལ་ག་བུར་ནས་བད་རླུང་སེལ་སྡེ་ཁ་ཚ་རུ་ཚ་བར་བཀོད་པ།
བོད་སྨན་སྔོ་ཁྲོག་འཁྲུངས་དཔེའི་པར་རིས་ཀུན་འདུས། ནད་མ་གཡུ་ལོ།
བོད་ཀྱི་ཐང་གར་བརྟེན་ནས་བོད་ཀྱི་གསོ་རིག་བསྟན་བཅོས་རྒྱུན་འཛིན་བྱས་པ།
ལུས་ནད་གཉེན་པོ་གསུམ་ངོ་བོ་བདག་ཉིད་གཅིག་ཏུ་འབྲེལ་བའི་སྐོར་ཅུང་ཟད་བཤད་པ།
བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་བཞི་ཞེས་པ་འདི་ནི། ཕྱི་ནང་གི་འབྱུང་བ་ལུས་ནད་གཉེན་པོ་རྣམས་ཀྱེ་ཆོས་ཉིད་ཇི་མ་ཇི་བཞིན་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་བརྩམས་པའོ་གཞུང་ལུགས་ཤིག་ཡིན་པས་དུས་སྐབས་ཇི་འདྲ་ཞིག་གི་ནང་དུའང་སླུ་མེད་དུ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཐུབ་པའི་ཁྱད་དུ་འཕགས་པའེ་ཚན་རིག་ཅིག་ཡིན་ལ།འདིའི་བརྗོད་བྱ་ཡན་ལག་བརྒྱད་ཡིན་པས་རྒྱ་ཆེ་བ་དང་རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་གསུམ་གྱིས་སྤྱི་ཁོག་ཕུབ་སྟེ་བརྩམས་པའི་གཞུང་ལུགས་ཤེག་ཡིན་པས་གོ་རིམ་མ་ནོར་བ་དང་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན།
བོད་ལུགས་སྨན་བཅོས་ཀྱི་སྤྱོད་ཆས།
བོད་ལུགས་སྨན་བཅོས་ཀྱི་སྤྱོས་ཆས་ལ། སྨན་རྡུང་བྱེད་དང་། འཚག་བྱེད་དང་། རིལ་བུ་སྒྲིལ་བྱེད་དང་། སྐམ་སྣོད་དང་།ཉར་སྣོད་སོགས་དང་། ནད་བཅོས་སུ་སྤྱོད་པའི་མེ་བཙའ་མེ་བུམ་དང་། གཏར་བྱེད་གཙག་བུ་དང་།
མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་བོད་སྨན་ཁང་ཁྲི་ཀའི་ཡན་ལག་སྨན་ཁང་དངོས་སུ་སྒོ་ཕྱེས།
ཉེ་སྔོན། ཁྲི་ཀ་རྫོང་གི་ཆེས་ཆེ་བའི་མི་རིགས་སྨན་ཁང་སྟེ་ཁྲི་ཀ་བོད་སྨན་ཁང(མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་བོད་སྨན་ཁང་ཁྲི་ཀའི་ཡན་ལག་སྨན་ཁང)དངོས་སུ་སྒོ་ཕྱེས་ཤིང་། དེས་མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་བོད་སྨན་ཁང་གི་དགེ་མཚན་བེད་སྤྱད་ནས་མཉམ་དུ་དོ་དམ་བྱེད་པའི་སྒྲིག་གཞི་བཙུགས་ཏེ་རིམ་པ་གསུམ་པའི་སྨན་ཁང་གི་སྨན་བཅོས་ཐོན་ཁུངས་ཀྱི་ཞབས་ཞུ་དམངས་ལ་མྱོང་དུ་བཅུག་པ་རེད།
པེ་ཅིང་དུ་བོད་སྨན་ཁང་བཙུགས་ནས་མི་ལོ༡༧འགོར་བའི་རིང་ལ་ནད་པ་ཁྲི༡༠༠ལྷག་ལ་ནད་བཅོས་བྱས་ཡོད་པ།
རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་ཉེ་བའི་ལོའི་ནང་དུ་བོད་སྨན་ལས་དོན་གོང་སྤེལ་གཏོང་བའི་ཤུགས་ཚད་ཆེ་རུ་བཏང་བ་ཡིས"འཛམ་གླིང་གི་ཡང་རྩེ"རུ་གྲགས་ཡོད་པའི་བོད་སྨན་དེ་སྔར་ན་མེད་པའི་འཕེལ་རྒྱས་ཆེན་པོ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། དེང་སྐབས་པེ་ཅིང་བོད་སྨན་ཁང་དེ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་རོགས་སྐྱོར་ཆེན་པོ་གནང་བར་བརྟེན་ནས་སྨན་བཅོས་དང་ཚན་ཞིབ།སློབ་ཁྲིད། རྨང་གཞིའི་འཛུགས་སྐྲུན་སོགས་ཕྱོགས་སོ་སོའི་ཐད་ནས་གཡུར་དུ་ཟ་བའི་གྲུབ་འབྲས་བླངས་ཡོད་པ་རེད།
ལྷ་ས་ནས་མ་བུ་བདེ་སྲུང་མཐུན་ཚོགས་བཙུགས་པ།
ཟླ་གསུམ་པའི་ཚེས་བཅུ་གསུམ་ཉིན། ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་མ་བུ་བདེ་སྲུང་མཐུན་ཚོགས་དངོས་སུ་བཙུགས་པ་དང་། རྒྱུས་ལོན་བྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་ལྟར་ན། མ་བུ་བདེ་སྲུང་མཐུན་ཚོགས་དེར་ད་ལྟ་ཚོགས་མི་ལྔ་བཅུ་ཡོད་པ་དང་། ཚོགས་པའི་ཚོགས་མི་གཉིས་ཡོད་ལ། མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་བྱེད་སྒོའི་གཙོ་གཉེར་ལས་ཁུངས་ནི་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་འཕྲོད་བསྟེན་ཅུའུ་ཡིན་པ་དང་། ལས་ཁུངས་དེས་རང་འགུལ་སྒོས་བྱེད་སྒོའི་མཛུབ་སྟོན་དང་ཁྲིམས་ལག་བསྟར་བྱེད་པའི་ལྟ་རྟོག་དང་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་རེད།
བོད་ཀྱི་གསོ་རིག་སློབ་གྲྭ་ཐོག་མ།
༄༅།།བོད་ཀྱི་གསོ་རིག་སློབ་གྲྭ་ནི། གཡུ་ཐོག་ཡོན་ཏན་མགོན་པོ་དགུང་ལོ་ལྔ་ང་ལྔ་པ། ཆུ་སྟིག་སྟེ་སྤྱི་ལོ་༧༦༢པའི་ལོ་དེར་ཀོང་པོ་སྨན་ལུང་དུ་བཙུགས། སྐབས་དེར་སློབ་མ་སུམ་བརྒྱ་ཙམ་བསྡུས་ཤིང་སློབ་གྲྭའི་དབུ་འཛིན་དང་། སློབ་དཔོན་གཉིས་ཀ་གཡུ་ཐོག་པས་གཅིག་ལྕོགས་གནང་། སློབ་སྦྱོང་གི་ཡུན་ཚད་ལོ་བཅུ་རེ་གཏན་འབེབས་གནང་སྟེ་སྨན་པ་གསར་ཐོན་རྣམས་ལ་སོ་སོའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚད་གཞི་དང་བསྟུན་པའི་རིག་གནས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་གི་མིང་དུ་འབུམ་རབས་པ་དང་། རབ་འབྱམས་པ། དཀའ་བཅུ་པ། བསྡུར་ར་པ་བཅས་རིམ་བཞིར་ཕྱེས།
གཙང་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ་དགོན་གྱི་བོད་སྨན་ཁང་།
གཙང་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ་དགོན་གྱི་བོད་སྨན་ཁང་ནི་བོད་ལྗོངས་གཞིས་ཀ་རྩེའི་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ་དགོན་གྱི་སྒོ་ཆེན་ནང་རོལ་དུ་ཡོད་ཅིང་། རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྨི་གྲུ་བཞི་མ་
ཐེམ་ཆེན་རྫོང་བོད་ལུགས་སྨན་ཁང་།
ཐེམ་ཆེན་རྫོང་བོད་ལུགས་སྨན་ཁང་ནི་སྤྱི་ལོ༡༩༦༢ལོར་སྐབས་དེའི་རྫོང་བོད་སྨན་ཚན་ཁག་གི་རྨང་གཞིའི་སྟེང་བཙུགས་ཤིང་། སྤྱི་ལོ༡༩༨༦ལོར་དངོས་སུ་བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པའི་ཆེད་ལས་སྨན་ཁང་དུ་བསྒྱུར་བས།མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་གྱི་བོད་ལུགས་སྨན་ཁང་ཁྲོད་དར་རྒྱུན་རིང་བའི་གྲས་ཤིག་ཡིན། དེ་ཡང་བོང་སྟག་ས་ཆའི་སྔོན་བྱོན་གསོ་རིག་མཁས་མཆོག་དམ་པ་འགའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱག་ལེན་དང་ཁྱད་དུ་འཕགས་པའི་བློ་གྲོས་ལ་བརྟེན་ནས།ཡུལ་གྲུ་འདིའི་གསོ་རིག་གི་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་མ་ཉམས་གོང་འཕེལ་དུ་བཏང་ཞིང་།
ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་གསོ་རིག་རིག་གནས་རྟེན་མཛོད་ཁང་།
ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་གསོ་རིག་རིག་གནས་རྟེན་མཛོད་ཁང་ནི་མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་ཟི་ལིང་གྲོང་ཁྱེར་དུ་གཞི་ཆགས་ཡོད་ཅིང་ཕྱིའི་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་བཀོད་པ་ཤིན་ཏུ་བརྗིད་ཆགས་པ་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་སྣང་ལ། ཟི་ལིང་གྲོང་ཁྱེར་དུ་མཚོན་བྱེད་རང་བཞིན་གྱི་འཛུགས་སྐྲུན་ཞིག་ཏུ་ངེས། རྟེན་མཛོད་ཁང་འདིའི་འཛུགས་སྐྲུན་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྨི་གྲུ་བཞི་མ༡༢༠༠༠ཡོད་པ་དང༢༠༠༧ལོའི་ཟླ༩བར་དངོས་སུ་སྒོ་ཕྱེས་ཤིང་། མིག་སྔའི་བར་འཛམ་གླིང་ཧྲིལ་བོར་བོད་ཀྱི་གསོ་རིག་རིག་གནས་ཚུར་སྣང་བྱེད་པའི་ཕྱོགས་བསྡུས་རང་བཞིན་གྱི་ཆེད་ལས་རྟེན་མཛོད་ཁང་ཞིག་ཡིན་པ་རེད།
མཚོ་སྔོན་རྒྱ་གྲམ་དམར་པོ་སྨན་ཁང་གི་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ།
མཚོ་སྔོན་རྒྱ་གྲམ་དམར་པོ་སྨན་ཁང༼མིང་གཞན་ལ་མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་བཙོན་ཁང་བདག་གཉེར་དོ་དམ་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ལྟེ་གནས་སྨན་ཁང་ཟེར།༽ནི༡༩༤༩ལོའི་ཟླ༡༠བར་ཀྲུང་གོ་མི་དམངས་བཅིངས་འགྲོལ་དམག་གིས་མིན་གོའི་དུས་སྐབས་སུ་ཟི་ལིང་ས་ཁུལ་གྱི་ཀྲུང་ལུགས་སྒོ་བསྟེན་སྨན་ཁང་རྩིས་ལེན་བདག་གཉེར་བྱས་པའི་རྨང་གཞིའི་སྟེང་ཐོག་མར་བཙུགས་པ་ཡིན་ཞིང་། ༡༩༥༦ལོར་ཟླ༤བར་ཞིང་ཆེན་སྲིད་གཞུང་གིས་ཆོག་མཆན་ཐོབ་ཏེ་དངོས་སུ་བཙུགས་པ་རེད།
པེ་ཅིན་ཙོང་ཁ་བོད་སྨན་སྒོ་བསྟེན་ཁང་གི་གནས་ཚུལ་མདོར་བསྡུས།
པེ་ཅིན་ཙོང་ཁ་བོད་སྨན་སྒོ་བསྟེན་ཁང་ནི་རང་རྒྱལ་ནུབ་ཕྱོགས་གསར་སྤེལ་སྲིད་ཇུས་བཟང་བོའི་ལེགས་ལམ་ལ་བསྟེན་ནས་ཏང་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་མི་སྣའི་ཐུགས་ཁུར་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་འོག རྒྱལ་ཡོངས་སྲིད་གྲོས་དང་རྒྱལ་ཁབ་དམངས་ཨུ།ཀྲུང་དབྱངས་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིག་སྒྲིལ་པུའུ། པེ་ཅིན་གྲོང་ཁྱེར་འཕྲོད་བསྟེན་ཕྱོགས་ཀྱི་འགན་འཛིན་ལས་ཁུངས་སོགས་ཀྱིས་རྒྱལ་ཁབ་སྨན་ལས་གྱི་ལམ་ལུགས་སྒྲིག་སྲོལ་ལྟར་པེ་ཅིན་རི་བོ་དགེ་ལུགས་པའི་དགོན་ཆེན་དགའ་ལྡན་བྱིན་ཆགས་གླིང་གི་ཉེ་འགྲམ་དུ་སྤྱི་ལོ་ཆིག་དགུ་གོ་དགུ་ལོའི་ཟླ་བཅུ་བར་གསར་འཛུགས་མཛད་དེ་སྨན་ཁང་གི་སྒོ་མོ་པྱེ་བ་ལགས།
བོད་ལྗོངས་ཀྱི་དེང་དུས་སྨན་ཁང་།
བབ་ཆགས་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་ཉིང་ཁྲི་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་རྒྱལ་སྒོའི་མདུན་ངོས་སུ་བླ་སྨན་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་ཡོན་ཏན་མགོན་པོའི་འདྲ་སྐུ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་དེའི་མདུན་ངོས་སུ་དྭངས་གཙང་གི་ཆུ་བོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེར་ས་གནས་དེ་གའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ལྷ་ཆུ་ཞེས་སུ་འབོད་ཀྱི་ཡོད། ཉིན་ལྟར་ཞོགས་པ་སྔ་པོ་ནས་མི་མང་དག་ཞིག་ཞལ་འདོན་གནང་བཞིན་ལྷ་སྨན་གྱི་འདྲ་སྐུར་སྐོར་བ་བསགས་ཀྱི་ཡོད།