གནས་མཆོག་ལྷ་སར་མཐུན་སྒྲིལ་མེ་ཏོག་རབ་ཏུ་བཞད་། ཆོས་དབྱིངས་སྐྱིད་ཀྱིས་ཡང་རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲན་སྡུར་ལས་ཨང་དང་པོ་བླངས། ཀྲུང་གོའི་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ཡིག་སྒྱུར་ཅུས་ཀྱིས་བོད་ཡིག་རིག་ནུས་ཡིག་སྒྱུར་མཉེན་ཆས་ཁྱབ་སྤེལ་ཚོགས་འདུ་སྤོས་ལྡན་གྲོང་དུ་འཚོགས་པ། ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དགུ་པའི་དགོངས་དོན་མཛུབ་ཁྲིད་དུ་བྱས་ཏེ། ཆོས་ལུགས་དང་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་གཉིས་འཚམ་མཐུན་ཡོང་པ་བྱ་དགོས། ནུབ་བྱང་དགེ་འོས་སློབ་ཆེན་གྱིས་དགེ་འོས་སློབ་མ་བགྲང་ལས་འདས་པ་བསྐྱངས་པ། གཞིས་རྩེ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་གཞུང་ལམ་ཐོག་རླངས་འཁོར་ཤར་གཏོང་ཐུབ་ཚད་སྤྱི་ལེ་ཁྲི་1.7ཟིན་པ། ལོ་རྒྱུས་ཡུན་རིང་ལྡན་པའི་ཞོ་ལེགས་ཀྱི་བོད་ཤོག བོད་ལྗོངས་གཞིས་རྩེས་གླུ་ལེན་གར་འཁྲབ་ཀྱིས་གནམ་ལོ་གསར་པ་བསུ་བ། ལྕགས་ལམ་སྡེ་ཁག་གིས་སྦྲེལ་མཐུད་དྲ་བ་བརྒྱུད་ནས་ཟས་རིགས་མངག་ཉོའི་ཞབས་ཞུ་རིམ་སྤོར་བྱས་ཏེ། མེ་འཁོར་མ་བསྐོར་གོང་གི་ཆུ་ཚོད་གཅིག་གི་སྔོན་དུ་མངག་ཉོ་བྱས་ཆོག་པ། ལྷ་སའི་ཚོགས་འདུ་གཉིས། ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་མི་དམངས་འཐུས་ཚོགས་སྐབས་བཅུ་གཅིག་པའི་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་གསུམ་པར་གྲོས་གཞི་106འབྱོར།
ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བ། > རྩོམ་རིག > ལོ་རྒྱུས།
བཻ་རོ་ཙ་ན་དང་འབྲེལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས།
བཻ་རོ་ཙ་ན་ནི་སངས་སུ་ཏའི་སྐད་ཡིན་པ་དང་། བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ན་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན། བན་བོན་གཉིས་ཀའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་དུ་སྐད་གྲགས་ཤིན་ཏུ་ཆེ། བཻ་རོའི་འཁྲུངས་ཡུལ་ནི་ལྷ་སའི་སྙེ་མོ་ཐང་སྟེ་ད་ལྟ་སྙེ་མོ་རྫོང་ཟངས་རི་
བཀའ་འགྱུར་གྱི་པར་གཞི་ཁག་བྱུང་ཚུལ།
གཡུང་ལོ་བཀའ་འགྱུར་དཔར་མ། རབ་བྱུང་བདུན་པའི་མེ་སྟག་སྟེ་སྤྱི་ལོ ༡༤༡༠ལོར་མིང་གོང་མ་གཡུང་ལོས་གོང་དུ་ཡབ་ཡུམ་གཉིས་ཀྱི་དྲིན་གསབ་དང་འོག་རྣམས་ཡང་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དུ་དམིགས་ནས་<<ཚལ་པ་བཀའ་འགྱུར>>མ་ཕྱིར་
མདོ་སྨད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལས་ཙོང་ཁའི་རྒྱལ་བོའི་སྐོར།
མདོ་སྨད་ཙོང་ཁའི་ཡུལ་དུ། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རྒྱུད་ཙོང་ཁའི་རྒྱལ་བོ་ཟེར་བའི་རྒྱལ་བོ་སྟོབས་ལྡན་ཞིག་བྱུང་ནས། ད་ལྟའི་ཟི་ལིང་མཁར་དུ་རྒྱལ་ས་བཟུང་སྟེ་མཐའ་མཚམས་བརྟན་པོར་སྲུང་། འདི་བ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རྒྱུད་ཡིན་པ། སུང་གི་ལོ་རྒྱུས་སོགས་རྒྱའི་ཡིག་དེབ་རྣམས་གཅིག་མཐུན་ཡིན་ཞིང་། མཚན་ལའང་ཇོ་སྲས་སམ་རྒྱལ་སྲས་ཞེས་ཟེར།
རྒྱལ་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་འཁྲུངས་ཡུམ་ངོ་མ་ཡང་སྙིང་སུ་རེད་དམ།
དེ་ཡང་སྔོན་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ཡུལ་གྲུ་ཆེན་པོ་འདི་ལ་དབང་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་རིམ་པར་བྱོན་པའི་ནང་རྒྱལ་སྲིད་ཐབས་ཀྱིས་སྐྱོང་བའི་འཕྲུལ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་ཁམས་ཡར་རྒྱས་གོང་དུ་སྤེལ་བར་མཛད་རྗེས་ལྷག་པར་ཆེ་བའི་རྒྱལ་པོ་མཁས་ཤིང་
བཙན་པོ་ལྷ་སྲས་དར་མ་དང་དེའི་རྗེས་སུ་བྱུང་བའི་རྒྱལ་རབས།
དེ་ཡང་རྒྱལ་བོ་གླང་དར་མར་གྲགས་པ་འདི་ཉིད་བོད་སྤྱི་ལ་དབང་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་རབས་མཐའ་མ་ཞེ་གཅིག་པ་དེ་ཡིན། རྒྱལ་བོ་འདིས་ཆབ་སྲིད་ཐོག་ནས་མངའ་བསྒྱུར་བ་ནས་བཟུང་དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་མ་ཤར་བར་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་སྐོར་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ་ཧ་ཅང་ཉུང་བ་དང་།ཕྲན་བུ་ཡོད་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཟང་ཟིང་ཡིན་པར་བརྟེན་ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་ཚགས་ཅིག་རྩོམ་འབྲི་བྱེད་པ་
སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་སོག་པོའི་ཡུལ་དུ་དར་པའི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས།
སྤྱིར་བུ་རམ་ཤིང་པའི་བསྟན་པ་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ལ་བསྙེན་བཀུར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྒྲུབ་རྒྱུ་དེ་སོག་པོའི་རྩ་ཁྲིམས་ཀྱིས་བཀས་བཅད་མཛད་ཡོད་ཅིང་། ང་རང་ངོས་ནས་ཀྱང་རྩ་ཁྲིམས་ཀྱི་དགོངས་དོན་འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་འཐད། སྤྱིར་སོག་
བོད་ཁམས་ཀྱི་རི་རྒྱུད་གྲགས་ཅན།
འདི་ནི་རང་རྒྱལ་བོད་ལྗོངས་ཀྱི་ལྷོ་མཐའ་དང་། པ་ཀི་སི་ཐན། རྒྱ་གར། བལ་པོ། འབྲས་ལྗོངས། འབྲུག་ཡུལ་བཅས་ཀྱི་བར་དུ་ཆགས་ཤིང་། འཛམ་གླིང་ཐོག་ཆེས་མཐོ་ཞིང་རིང་ལ་རི་ཚོགས་མང་བའི་རི་རྒྱུད་ཅིག་རེད། རི་རྒྱུད་འདིའི་རིང་ཚད་ལ་སྤྱི་ལེ་
ལི་ཡུལ་ཞེས་པའི་ཡུལ་མིང་ལས་འཕྲོས་པའི་གཏམ།
དེ་ཡང་ལི་ཡུལ་ཞེས་པའི་ཡུལ་འདི་ནི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པ་དང་སྒོས་སུ་བོད་ཀྱི་བསྟན་འགྱུར་ཁྲོད་ཀྱི་《ལིའི་ཡུལ་ལུང་བསྟན་པ་》དང་《འཕགས་པ་གླང་རུ་ལུང་བསྟན་པ་》སོགས་ལས་བྱུང་བ་ལྟར་ན། སྟོན་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་ལུང་གིས་ཟིན་ཅིང་
རྒྱལ་པོ་དྲི་གུམ་བཙན་པོ་ཡབ་སྲས་དང་སྐབས་དེའི་བྱུང་བ་མདོར་བསྡུས།
དེ་ཡང་བོད་གྱི་གནའ་བོའི་ལོ་རྒྱུས་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་དངོས་པོ་གཞན་དག་དང་འདྲ་བར་འདུས་བྱས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཟད་པ་དང་། དེའི་བྱུང་བ་དང་བྱུང་བ་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་ཡིག་ཆ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་འགལ་རྐྱེན་མང་པོའི་དབང་གིས་མི་རྟག་འབྱུང་བཞིའི་ལམ་
འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་དང་དབྱིག་གཉེན་གཉིས་ཀྱི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ།
སྤྱི་ལོ་དུས་རབས་ལྔ་པའི་དཀྱིལ་ཙམ་ལ་ཐེག་ཆེན་ལ་མཛད་རྗེས་ཆེན་པོ་བཞག་པའི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་སྤུན་གཉིས་བྱུང་སྟེ། ཐོག་མར་སྤུན་གཉིས་ཀའི་མཚན་ལ་བ་སུ་བན་དྷུ་སྟེ་དབྱིག་གཉེན་ཞེས་པར་བཏགས། ཕྱིས་སུ་ཕུ་བོའི་མིང་ལ་ཨ་སང་ག་སྟེ་
སྤྲིན་གྱི་ཕོ་ཉ་དང་འབྲེལ་བའི་སློབ་དཔོན་ནག་མོ་ཁོལ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག
སྙན་ངག་དམ་པ་སྤྲིན་གྱི་ཕོ་ཉའི་ནང་གི་གནོད་སྦྱིན་རྒྱལ་བོ་སྟེ་ཀུ་བེ་ར་ལུས་ངན་བྱ་བ་ནི་རྒྱལ་བོ་རྣམ་གནོན་རང་ཡིན་པ་དང་། ཆུང་མ་དང་བྲལ་བའི་གནོད་སྦྱིན་སྙན་ངག་མཁན་ནག་མོ་ཁོལ། དེ་བཞིན་དུ་ཁོང་གི་ཆུང་མ་གསར་བ་དེ་གནོད་སྦྱིན་
སྤུ་རྒྱལ་རིམ་བྱོན་གྱི་གདུང་རབས་མདོར་བསྡུས།
སྤུ་རྒྱལ་ཉེར་དགུ་པ་ཁྲི་གཉན་གཟུང་བཙན་ནི། ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལྷ་ཐོ་ཐོ་རི་གཉན་བཙན་དང༌། ཡུམ་རྣོ་བཟའ་མང་དགའ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་འཁྲུངས། སྐུ་གཤེན་ཞང་ཞུང་ཚ་ལ་ཞེས་པས་མཛད། སྦས་སྣང་གཞེར་ལྷ་བཙན་དང༌།
ལྷ་ལུང་དཔལ་རྡོར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་འགའ་ཞིག་གླེང་བ།
བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་ཁག་ནང་གཅིག་མཐུན་གྱིས་གསུངས་པ་ལྟར་ན། རྒྱལ་བོ་འུ་དུམ་བཙན་པོའི་ལས་སྐལ་རྫོགས་པར་བྱེད་མཁན་ནི་ལྷ་ལུང་དཔལ་གྱི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པའི་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་མི་སྣ་ཞིག་ཡིན་ལ། དོན་གྱིས་ཁོ་ནི་སྲིད་ཕྱོགས་ལའང་འབྲེལ་བ་
གངས་ལྗོངས་མཁས་དབང་རིམ་བྱོན་གྱི་རྩོམ་ཡིག་གསེར་གྱི་སྦྲམ་བུ།
ན་མོ་མཉྗུ་གྷོ་ཥཱ་ཡ། རྗེ་བཙུན་བླ་མ་དམ་པ་དེའི་ཞབས་ལ་གུས་པ་ཆེན་པོས་ཕྱག་འཚལ་ལོ། བློ་བཟང་དྲི་མེད་འདྲེན་བྱེད་སྟོང་གིས་རྒྱ་ཆེན་ཤེས་བྱའི་གཟུགས་ཀུན་རྣམ་གསལ་འཆི་མེད་ སྒེག་མོའི་མེ་ལོང་བཞིན། །རྣམ་དཀར་གྲགས་པའི་རྔ་དབྱངས་འབུམ་ཕྲག་ཕྱོགས་ཀྱི་བུ་མོའི་འགྲིན་པར་རྣམ་བསྒྲགས་དབྱར་དུས་དབྱར་སྐྱེས་རྔ་སྒྲ་བཞིན། །གྲོང་འཇོམས་དབང་པོ①མདའ་ལྔ་བ་དང་གཙུག་ན་ཟླ་བ་མགྲིན་སྔོན་ཅན②སོགས་རང་བའི་ཐོད་ལ་གཙུག་རྒྱན་བཞིན། །
མཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱི་བརྩམས་ཆོས་ཐོ་ཡིག
བསྒྱུར་བའི་སྐོར་ལ།༡.ནག་པོ་སྤྱོད་པས་མཛད་པའི་ཨེ་ཝ་གྱི་རྣམ་བཤད་རི་མོ་ཅན།(བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར)༢.ཆོས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ།(བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར)༣.ར་མཱ་ཡ་ཎའི་རྟོགས་བརྗོད།(བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར)༤.བྱ་ལེན་མ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཟློས་གར།(བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར)༥.དཔལ་ནག་པོའི་གླུ་དད་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཅེས་བྱ་བ་ལེའུ་བཅུ་གཉིས།(བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར)༦.ལེགས་ལྡན་ནག་པོའི་གླུ།(བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར)༧. དམ་ཚིག་སྒྲོལ་མའི་སྐོར།(བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར)
མི་ཉག་གི་རྒྱལ་ཁམས་སུ་གནང་བའི་ཡི་གེ།
ཨོཾ་སྭསྟི་སི་ངྔྷཾ།མི་ཉག་གི་རྒྱལ་ཁམས་ན་ཆོས་རྒྱལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བླ་མའི་མཆོད་གནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེའི་སྲོག་ཤིང་ཆེན་པོར་གྱུར་པ།དཔལ་སྡེ་ཆེན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་གཙུག་ལག་ཁང་ཆེན་པོར་གཉུག་མར་བཞུགས་པའི་མཁན་སློབ་ཞལ་བཞུགས་པ་རྣམ་པས་དབུ་མཛད།དགེ་འདུན་རྣམས་ཀྱི་ཕྱག་ཏུ་ཕུལ་བ།རྣམ་དག་ཆོས་རྒྱལ་འབྱོར་བའི་ཆབ་ཀྱིས་ཀུན་ནས་ཐ་གྲུར་ལེགས་བལྟམས་ཤིང་། །
རྩོམ་རིག་གསར་བའི་གནད་དོན་འགའ་ཞིག་གླེང་བ།
གངས་ཅན་བོད་མི་མི་རིགས་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཆེས་སྔ་ཞིང་རིག་གནས་སྒྱུ་རྩལ་སོགས་ཀྱང་འཛམ་གླིང་མི་རིགས་ཁྲོད་ཀྱི་རྩོམ་དར་སྔ་ཤོས་གྲས་ཡིན་ལ། རྩོམ་རིགས་ཀྱི་དབང་དུ་བཏང་ན་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་རྩོམ་གླུ་གཞས་སྒྲུང་གཏམ་སོགས་ཆེས་སྔ་མོ་ཞིག་ནས་ཡོད་པ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཡིག་ཚང་རྙིང་བ་དང་། སྒྲུང་དང་གཏམ་རྒྱུད་དམངས་གླུ་སོགས་ཀྱི་བརྡ་དང་ཐ་སྙད་འཚོ་བའི་ནང་དོན་སོགས་ལ་བརྟགས་ན་ཤེས་ཤིང་།
རྩོམ་རིག་གསར་བའི་གནད་དོན་འགའ་ཞིག་གླེང་བ།
གངས་ཅན་བོད་མི་མི་རིགས་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཆེས་སྔ་ཞིང་རིག་གནས་སྒྱུ་རྩལ་སོགས་ཀྱང་འཛམ་གླིང་མི་རིགས་ཁྲོད་ཀྱི་རྩོམ་དར་སྔ་ཤོས་གྲས་ཡིན་ལ། རྩོམ་རིགས་ཀྱི་དབང་དུ་བཏང་ན་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་རྩོམ་གླུ་གཞས་སྒྲུང་གཏམ་སོགས་ཆེས་སྔ་མོ་
བར་སྐོར་བྱང་ཆུབ་བྱོན་ལམ་གྱི་དར་ཆེན་རྣམས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས།
དག་པའི་ཞིང་མཆོག་ལྷ་ལྡན་གཙུག་ལག་ཁང་གི་བར་སྐོར་བྱང་ཆུབ་བྱོན་ལམ་གྱི་ཕྱོགས་བཞིར་དར་པོ་ཆེ་བཙུགས་པ་རྣམས་ལ་མང་ཚོགས་ཀྱི་ངག་རྒྱུན་ལྟར་ན་བསྟན་པའི་སྲོག་ཤིང་དུ་གྲགས། དར་ཆེན་དག་རེ་རེ་ལ་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དམིགས་བསལ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ངོ་མཚར་ཆེ་བ་རེ་བརྗོད་རྒྱུ་ཡོད་པས། དར་ཆེན་རེ་རེས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དཔང་རྟགས་རེ་མཚོན་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད།
བོད་ཀྱི་སྡོད་ཁང་སྦྲ་ནག་གླེང་བ།
བོད་དེང་རབས་སྤྱི་ཚོགས་སྟེང་མ་ཉམས་སོར་ཆུད་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་མང་ཆེ་ཤོས་ཤིག་གནའ་བོའི་བོད་བཙན་པོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དམག་དོན་དང་འབྲེལ་བ་གཏིང་ཟབ་མོ་ཡོད་ལ།སྐབས་དེའི་དམག་དོན་ཐད་མེད་མི་རུང་བའི་གོ་གནས་གལ་ཆེན་ཞིག་ཀྱང་བཟུང་ཡོད།དཔེར་ན་དེང་དུས་ཨ་མདོའི་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་རི་བསང་གཏོང་བ་དང་ལབ་ཙེ་བསྟོད་པ།དར་ལྕོག་འཐེན་པ་སོགས་ཡིན།